De impact van blockchain op je bedrijf

Gastartikel van Sam Wouters

De Blockchain werd 9 jaar geleden uitgevonden om vertrouwde tussenpartijen overbodig te maken. Mocht je daar ooit aan twijfelen, kijk dan eens naar het eerste blok in de Bitcoin blockchain. Hierin verwees de anonieme uitvinder ‘Satoshi Nakamoto’ naar dit krantenartikel uit 2009.

Chancellor on brink of second bailout for banks
Chancellor on brink of second bailout for banks

Nu pas, 9 jaar later, beginnen steeds meer mensen bewust te worden van het potentieel van blockchains. Bedrijven in zowat alle sectoren zijn koortsachtig op zoek naar potentiële toepassingen in hun industrie, want niemand wil de boot missen. Veel van deze bedrijven zijn zelf tussenpartijen.

  • Sommige van hen maken zich zorgen dat ze vervangen zullen worden door een blockchain. Dat vraag en aanbod elkaar zullen vinden over een gedecentraliseerd netwerk waarover niemand volledige controle heeft.
  • Anderen zien het dan weer eerder als een technologie, een middel wat ze in kunnen zetten om er zelf beter van te worden. Ze proberen dus technologie die uitgevonden is om hen te vervangen, om te vormen tot iets wat hen sterker maakt.

Welke van de 2 is het? Zullen blockchains je bedrijf vervangen of sterker maken? Moet je er zelf een gebruiken en zo ja, moet je er dan een bouwen of een bestaande blockchain gebruiken?

Dit zijn het soort vragen waar ik bedrijven mee help. In dit artikel zal ik de volgende vragen beantwoorden:

  1. Hoeveel tijd heb je tot blockchain technologie mainstream zal gaan?
  2. Zal jouw bedrijf vervangen worden door een blockchain?
  3. Moet je zelf een blockchain gebruiken?

Meer tijd, maar een moeilijkere uitdaging

De meeste bedrijven hebben geluk, ze hebben nog voldoende tijd om meer over blockchains te leren voordat ze er wellicht boekhoudkundig wat van beginnen te merken. Gedecentraliseerde infrastructuur bouwen is relatief traag ten opzichte van de snelheid waaraan startups hun bedrijven en technologie ontwikkelen.

Van startups wordt er vaak verwacht dat ze razendsnel vooruitgaan, waardoor ze vaak tegen de lamp zullen lopen. Zo leren ze sneller en kunnen ze in korte iteraties verbeteren. Gedecentraliseerde netwerken kunnen zich die aanpak niet veroorloven. De coördinatie tussen alle betrokken partijen is te langzaam (als ze dan ook écht gedecentraliseerd zijn) en er zit te veel waarde in deze netwerken om zulke risico’s te nemen. Als gevolg is de adoptie van de technologie ook een stuk trager.

Aan de andere kant is omgaan met de marktverstoring die blockchains brengen veel moeilijker dan het gevecht aangaan met een nieuwe speler in je markt. In theorie kan je je verweren tegen die bedrijven door je eigen producten of diensten te bouwen met betere prijszetting, functionaliteiten en dienstverlening.

Blockchains aan de andere kant zijn er niet om je marktaandeel over te nemen, maar om te zorgen dat er voor de tussenpartijen geen markt meer overblijft. Veel bedrijven zullen op een dag wellicht van koers moeten veranderen en zich tot nieuwe inkomstenbronnen wenden.

Ik denk bijvoorbeeld niet dat blockchains banken zullen vervangen. Ik denk wel dat ze geleidelijk aan het betalingsverkeer zullen overnemen. Dit zal banken dwingen om hun businessmodel aan te passen en andere inkomstenbronnen te zoeken. Als ze daar niet in slagen zullen ze kleiner worden of stoppen te bestaan, zoals we dit al hebben zien gebeuren met bedrijven in andere sectoren voor hen.

Zal jouw bedrijf vervangen worden door een blockchain?

Om je wat gerust te stellen, ik denk dat er de komende jaren weinig tot geen bedrijven vervangen zullen worden door een blockchain. Sommige mensen zullen proberen je dat te laten geloven, ik niet.

Met mijn achtergrond in Bitcoin ben ik een stuk sceptischer als het aankomt om waarvoor je een blockchain moet inzetten. Ik werk met veel plezier met klanten om hen de technologie op een eenvoudige manier te leren begrijpen en om opportuniteiten te vinden, maar alleen waar het ook echt waarde toevoegt.

Ik werk onafhankelijk van technologische partijen, en heb dus geen enkele reden om iemand iets te verkopen wat ze niet moeten gebruiken.

Ter verduidelijking, dat betekent niet dat je dit allemaal kan vergeten en over 5-10 jaar nog eens kan bekijken. Ik zou je bedrijf aanraden om nu al de blockchain evoluties in jouw sector en daarbuiten te volgen. Het afgelopen jaar zijn er namelijk enorm veel blockchain bedrijven ontstaan, meerijdend op de hype.

‘Hyperblockchainisation’

Tegenwoordig kan je in iedere sector wel bedrijven vinden die een blockchain willen inzetten voor wat je ook kan bedenken.

De meesten onder hen zouden geen cent van investeerders krijgen, maar halen nu opeens miljoenen op van de gemiddelde onwetende persoon, door middel van hun ‘Initial Coin Offerings’. ICO’s zijn de .com bubbel van 2017.

135 blockchain startups with ICOs
135 blockchain startups with ICOs

Deze hype geeft mensen een verkeerd beeld van de adoptie van blockchains: Het is niet omdat een startup miljoenen ophaalt via een ICO, dat er ook maar iemand hun product of dienst gaat gebruiken in plaats van het alternatief. Ervan uitgaande dat het ooit opgeleverd wordt natuurlijk. Er wordt niemand doorgelicht door officiële instanties en de publieke investeerders doen meestal zelf geen onderzoek.

Ter verduidelijking, ik heb geen problemen met alternatieve kapitaalbronnen, maar ik denk dat de business expertise die de professionals toevoegen erg belangrijk is. Het is zeer waardevol om input te krijgen op je business plan van deze mensen, zelfs als zij niet de uiteindelijke investering doen. We zullen de komende 5-10 jaar zien hoe dit zal verlopen.

Het grote publiek is ook niet helemaal onwetend

Natuurlijk kunnen er ook waardevolle zaken uit ICO’s komen.

De slimmere investeerders die ik gezien heb volgen een simpele theorie: Als de markt genoeg geld pompt in de ontwikkeling van gedecentraliseerde applicaties, dan zal er vanzelf wel een komen die zo waardevol is dat het alle mislukkingen overschaduwt en de prijs van Ether zal doen stijgen (Ether is de cryptocurrency van het Ethereum netwerk, waarop de meeste ICO’s gestart worden)

Dat klinkt in theorie inderdaad logisch, maar ik blijf niet overtuigd, omdat ik geen echte problemen opgelost zie worden. Zelfs als dat wel het geval zou zijn en de technologische uitdagingen overwonnen worden, dan moet de adoptie nog steeds volgen.

Blockchain adoptie

Zoals de beroemde ondernemers Peter Thiele n Elon Musk zeggen: Als je bedrijf een success wil worden in een competitieve/verzadigde markt, dan zal jouw aanbod veel beter (10x) moeten zijn dan de alternatieven.

Decentralisatie heeft per definitie een slechtere gebruikservaring, dus de voordelen moeten opwegen tegen die ervaring.

In het geval van Bitcoin, wegen de voordelen van je eigen bank zijn op tegen de slechte gebruikerservaring voor miljoenen mensen. Al helemaal voor degenen die geen bankrekening (kunnen) hebben, voor zij die het beu zijn om zich scheel te betalen aan overschrijvingskosten en voor burgers van landen met hyperinflatie.

Voor het grootste gedeelte van de wereld blijft het echter doodeng om de volledige verantwoordelijkheid voor je geld te dragen. Al helemaal als ze niet begrijpen hoe did systeem dan werkt (niet dat ze het bestaande financiële systeem uit kunnen leggen).

Laten we dus een ander voorbeeld nemen, wat nu als we Airbnb (of welke marktplaats dan ook) op een blockchain zetten? Dat is technologisch haalbaar, maar lost het ook een groot genoeg probleem op?

Je kan de 5% fee van Airbnb laten vallen, maar dat is een fee waar niemand echt een probleem mee heeft, doordat een Airbnb boeken nog steeds goedkoper is dan een hotel.

Als je een volledig geplande vakantie hebt en je gastheer of vrouw doet de deur niet open, dan wil je een bedrijf hebben wat dit voor je oplost en wat zijn gebruikers in de toekomst beter doorlicht.

Er zijn maar weinig mensen bereid om zo’n gedecentraliseerd platform te gebruiken. Als we ooit op het punt staan dat Airbnb door de meerderheid van de bevolking vertrouwd en regelmatig gebruikt wordt, dan kan dit veranderen.

Advies voor bedrijven:

Hou blockchain bedrijven in je industrie in de gaten, maar maak je niet te druk (tenzij je in de financiële sector zit, dan wel!). We zijn nog niet klaar voor de ‘Decentralisation of Things’ (DoT). Het zit in onze aard om onze verantwoordelijkheid af te dragen aan anderen en het zal een grote verschuiving in onze samenleving vergen voordat het DoT echt dominant zal worden. En dat is ervan uitgaande dat we alle technologische uitdagingen opgelost krijgen op vlak van schaalbaarheid.

Je Blockchain disruptie checklist

Zoals ik aan het begin van het artikel al zei, de blockchain werd uitgevonden om vertrouwde tussenpartijen overbodig te maken. Om snel uit te zoeken of dat voor jouw bedrijf geldt, kan je jezenlf een paar eenvoudige vragen stellen:

  • 1 Hoe hoog op het lijstje staat mijn bedrijf om vervangen te worden? Behandelen we onze klanten eerlijk? Zijn we transparant? Zijn onze diensten real-time?

Als het antwoord ‘nee’ is op minstens een van die vragen, dan zal het je verweringsmechanisme worden om wel eerlijk, transparant en real-time te worden. Als de blockchain je die richting niet induwt, zullen andere evoluties dat wel doen. Voor sommige bedrijven zal dit op kannibalisatie uitlopen, maar het is beter dat je je eigen inkomstenbronnen onder druk zet, dan dat een ander dit doet.

  • 2. Zijn de technologische uitdagingen opgelost om dit op grote schaal te laten werken? En zo niet, hoeveel tijd hebben we nog over?

Een blockchain op schaal laten werken is een enorme uitdaging, maar ik ben ervan overtuigd dat dit opgelost zal worden. Er werken vandaag een hoop briljante mensen aan veelbelovende oplossingen.

Dan rest er dus enkel nog de sociale acceptatie van gedecentraliseerde modellen.

  • 3. Is een deel van de markt klaar om voor deze dienst een gedecentraliseerd model te gebruiken?

In de realiteit zal er waarschijnlijk een mix van gecentraliseerde traditionele modellen bestaan, met daarnaast de gedecentraliseerde modellen. Sommige mensen zullen gewoon nooit bepaalde zaken op een peer-to-peer manier willen doen, net zoals sommige mensen niet online willen shoppen, geen voet in een vliegtuig zetten, ooit in een zelfrijdende auto stappen of hun brein uploaden naar de digitale wereld.

We zullen in de toekomst zien of we erin slagen om gedecentraliseerde modellen grootschalig te gebruiken. Door nu Bitcoin en andere peer-to-peer initiatieven in de gaten te houden (die niets met een blockchain te maken moeten hebben), zal je de snelheid van adoptie in de gaten kunnen houden en zien of mensen hier klaar voor zijn.

Om het artikel af te ronden wil ik de vraag aankaarten die zowat alle bedrijven me stellen.

Hoe kunnen wij zelf een blockchain inzetten in plaats van toe te kijken?

In een paar minuten heb je zo duizenden ‘blockchain toepassingen’ gevonden. De meesten klinken geweldig in theorie en slaan helemaal nergens op in de praktijk. Ik heb hier uiteraard niet de ruimte om door al die voorbeelden te gaan. In plaats daarvan wil ik een paar belangrijke punten aankaarten:

Probeer geen blockchain te beheren

Als je de administrator bent van een blockchain, heb je denk ik niet begrepen wat het is en hoe het ingezet moet worden. Het hele idee is juist om de tussenpartij overbodig te maken en als jij een blockchain beheert, kan je hem ook in je eentje wijzigen. Als je dus van plan bent om een blockchain te gebruiken, moet dit als gelijke deelnemer aan de rest.

Dat betekent dus dat je een moeilijk obstakel moet overwinnen: je moet de volledige controle over je IT systemen loslaten. Je moet samenwerken met andere organisaties en erop vertrouwen dat zij hun kant van het systeem goed beveiligen.

In tijden waar enorm veel gehackt wordt en er vaak slecht beveiligd wordt, is dat moeilijk.

Blockchains zijn niet voor het beveiligen van data, maar voor de integriteit

Een veel voorkomende misvatting is dat blockchains je helpen om dat te beveiligen, dat doen ze dus absoluut niet. Data opslaan op een blockchain kan het moeilijker maken om dit achteraf te wijzigen, afhankelijk van hoe die blockchain beveiligd is. Diefstal aan de andere kant is veel makkelijker, want in plaats van één toegangspunt zijn er nu vele.

In een blockchain mag je dus enkel informatie opslaan die niet gevoelig is, zoals ik al vermeldde ijn mijn GDPR & Blockchains artikel.

Om een blockchain dus op een zinvolle manier te gebruiken, moet je een toepassing vinden voor een database waarin je enkel niet-gevoelige informatie opslaat, die geen enkele partij in zijn eentje kan wijzigen.

Dat is een complex probleem en naar mijn mening niet echt een constructieve manier om het aan te pakken. Het is een beetje als rondlopen met een hamer, op zoek naar spijkers.

Start met problemen, niet oplossingen

Een betere aanpak naar mijn mening is om te starten met de problemen die je organisatie heeft en vervolgens alle mogelijke oplossingen overwegen. Er is dan een kans dat een blockchain inzetten (een deel van) de oplossing zal zijn, maar je zal waarschijnlijk ook andere oplossingen vinden.

Op deze manier kom je altijd tot resultaten en opgeloste problemen, of je nu een blockchain gebruikt of niet.

Ik weet dat dit erg abstract is, dus om je niet geïnspireerd maar ontevreden achter te laten, zal ik een blockchain toepassing toelichten.

Data integriteit

Een groot probleem voor zowat iedere organisatie is zekerheid rond de correctheid van data./p>

De afgelopen decennia zijn er al talloze maatregelen genomen om deze situatie te verbeteren en een blockchain kan hierbij helpen. Het laat je toe om te bewijzen dat informatie op een bepaald punt in tijd bestond, zonder hiervoor op een andere partij te moeten vertrouwen. Dit noemt men Timestamping.

Om dit op een blockchain te doen moet je:

  1. Een “digitale vingerafdruk” (gekend als een hash) van je data maken.
  2. Deze data opslaan via een transactie op een blockchain, die enorm fraudebestendig is. Je kan later naar deze transactie verwijzen.

Timestamping introduceren in welke organisatie dan ook is een eenvoudige, elegante en snelle oplossing, waarvoor je niet eens zelf een blockchain moet bouwen.

Als jouw organisatie absoluut een blockchain wil gebruiken, dan is dit een van de eenvoudigste manieren om te starten, met vrijwel directe toename in efficiëntie en kostenbesparingen.


Ik hoop dat dit artikel behulpzaam was. Deel het gerust met anderen waarmee je over blockchains hebt gesproken en laat me weten via Twitter wat je ervan dacht.

Als je graag meer toepassingen of projecten wil bespreken, contacteer me gerust via sam.wouters@duvalunion.com

Ik geef ook regelmatig presentaties en workshops om organisaties de technologie te helpen begrijpen en om hun eerste stappen te nemen.

Geef een reactie